TELP tailerretan hizkuntza asertibitateari buruz hitz egiten dugu. Berau praktikan jartzearen garrantzia azpimarratzen dugu. Sarrera honetan hizkuntza asertibitatea definitu eta azaltzen saiatuko gara.

Asertibitatea, kontzeptu gisa, nahiko berria da eta trebetasun sozialen kontzeptuarekin lotura
estua du. Bi kontzeptu hauek psikologia sozialaren arloan sortu ziren XX. Mendearen erdialdean,
baina benetan ezagunak 1990. hamarkadan egin ziren. Asertibitatea, kontzeptuaren hastapenetan,
pertsonen arteko harremanetan jarrera eta espresio batzuek izan zitzaketen efektu eta ondorio
negatiboak saihestera bideratuta zegoen. Azken urteetan asertibitateak eta trebetasun sozialen kontzeptuek eboluzionatu eta eremu handiagoa hartu dute. Gaur egun, pertsona arteko harremanetan besteekin harreman armoniatsu eta positiboak lortzeko konpetentzia gako bezala ikusten dira. Era honetan asertibitatea komunikazio eraginkor eta, era berean, afektiborantz bideratzen da.

Asertibitatearen definizio ugari eman dira azken urteetan. Dena den, autore gehienek
asertibitatea lotzen dute, norberaren eskubideak, iritziak eta emozioak adieraztearekin, besteen
eskubideak errespetatuz eta haiek mindu barik. Beraz, asertibitateari buruz hitz egiten dugunean, gure ikuspegiaren arabera, komunikazio portaera bati buruz ari gara. Portaera horretan norberak bere iritziak eta sentimenduak adierazten ditu, bere eskubide pertsonalak egikarituz, baina beste pertsonen eskubideak errespetatuz. Era honetan pertsona asertiboak ez du men egiten beste pertsona baten manipulazio saiakeraren aurrean, baina era berean bera ere ez da beste pertsona manipulatzen saiatzen.

https://www.flickr.com/photos/projector/2263750825/sizes/m/in/photostream/

https://www.flickr.com/photos/projector/2263750825/sizes/m/in/photostream/

Hau guztia ikusita, asertibitatea hizkuntza egoerei aplikatuta, hizkuntza asertibitatea honela definitu dezakegu: norberak bere egiten duen hizkuntzan komunikatzea ahal den guztietan, norbere eskubideak egikarituz, urratuak izan ez daitezen eskatuz eta solaskidearen eskubideak urratu gabe.

Beste era batean esanda, hizkuntza asertibitatea norberak bere egiten duen hizkuntzan ahalik eta egoera gehienetan hitz egitea da, solaskideak beste hizkuntza batean hitz egiten badigu, guk gure egiten dugun hizkuntzan jarraituko dugu, solaskidearekin komunikazioa lortzen den heinean. Komunikazioa ezinezkoa dela egiaztatuko bagenu, bakarrik orduan kontuan hartuko genuke aukera moduan hizkuntza aldatzea, eta horrela erabakiko bagenu, hizkuntzaz aldatuko genuke.

Honi buruz gehiago jakiteko: Akuilu taldeak. Euskararen aldeko eragiletza hizkutnza asertibitatearen bidetik

Hurrengo sarrera batean, hizkuntza asertibitatearen portaerazko ezaugarriak azalduko ditugu.

Irakurtzen jarraitu...

Albert Bandura psikologo kanadiarra ezaguna da behaketak ikasketan duen eraginaren inguruko esperimentuengatik  eta horietan oinarrituz teoria kognitibo soziala garatu zuelako. Eragin handia duen psikologotzat jotzen da Bandura. Bere ustez, behaketa bidezko ikasketak garrantzia handia du sozializazio prozesuan. Kultura guztietan gizakiak behaketa bidez jasotzen ditu ereduak, ezagutzak, estrategiak, portaerak eta jarrerak. Horregatik behaketa bidezko ikasketan eredua informazio iturri bilakatzen da eta berebiziko garrantzia du portaerak, ezagutzak eta abarrak trasmititzerakoan. Teoria horren arabera, ereduak portaera bat transmititzeko eta imitatua izateko izan dezakeen efikazian eragina du, besteak beste,  ereduak esaten eta egiten duenaren arteko koherentzia.

Horren harira hausnarketarako gaia eman digu azken egunetan irakurri ditugun bi kontu:

Bata BERRIA egunkarian irakurle batek idatzitako gertaera baten inguruan: euskara sustatzeko kanpaina.

Bestea, Azkoitiko Maxixatzen Euskaldunon Elkartearen web orrialdean mintzalagun proiektuan parte hartzen duen Xiomara Galvis Azkoitiarrari egindako elkarrizketan, ea herriko jendeak euskaraz egiten dion galdetzerakoan Xiomarak emandako erantzuna:  “Bai, baina ez beti! Eta horrek asko amorratzen nau. Askotan pasatzen zait kalean norbaitekin hitz egiten hasi, eta hark niri gaztelaniaz egitea. Nik euskaraz berari eta hark niri gaztelaniaz, ridikulua da! Eta nik esaten dut: aizu, nik badakidala euskaraz!”

Behaketa bidezko ikasketaren teoriara bueltatuz, imitazioa ideia, balore eta portaera motak zabaltzeko bide garrantzitsua da gizartean. Baita ere aldaketa transkulturalak lortzeko bidea ere.

Gutako bakoitzaren hizkuntza portaera eredua da beste pertsonentzat. Gure familiakoentzat, lagunentzat, lankideentzat, ezagunentzat. Bakoitzak bere bere mailan, batzuk hedapen handiagoa eta beste batzuk txikiagoa izan dezakegu, baina eragina dugula ezin ukatu. Hortaz, ematen dugun ereduaren efikaziari dagokionez, gure esku egon daitekeen gakoetako bat esaten eta egiten dugunaren arteko koherentzia bada, efikazak gara?

 

 

 

 

Irakurtzen jarraitu...

Sortir de l’armari lingüístic da Ferran Suay eta Gemma Sanginesek idatzita liburua. Liburu honetan sei pertsonek katalanarekin dituzten bizipenak kontatzen dizkigute eta psikologiaren ikuspegitik aztertzen dituzte.Irakurtzeko aproposa benetan.

Iñaki Arrutik idatzi zuen liburu honen iruzkin bat gipuzkoaeuskara.net-en.

 

Ziur euskaldunon artean ere liburu bat osatzeko kontakizun eta pasadizoak ditugula hizkuntza kontuetan :-O

Irakurtzen jarraitu...